On yedi milyon kişinin sigara tiryakisi olduğu ülkemizde ise her yıl 120 bin kişi sigaraya bağlı hastalıklardan hayatını kaybediyor. Sigara tiryakiliğinin en öldürücü toplumsal zehirlenme olayı olduğunu söyleyen Doruk Sağlık Grubu Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Serap Ket Alkan, 31 Mayıs Sigarasız Bir Dünya Günü'nde sigaradan kurtulmanın yollarını anlattı.
Dr. Serap Ket Alkan, sigaranın erkeklerde tüm kanser türlerine bağlı ölümlerin yüzde 35'inin, kadınlarda ise yüzde 15'inin sebebi olduğunu söylerken, akciğer kanserine bağlı ölümlerin yüzde 90'ının da sigaradan kaynaklandığını belirtti. Dr. Alkan, sigara içenlerde akciğer dışında ağız, dil, dudak, gırtlak, yemek borusu, pankreas, böbrek, mesane, prostat, rahim ağzı kanserinin de arttığını söylerken hiç içmediği halde dumana maruz kalan kadınlarda meme kanseri riskinde artış görüldüğünü ve riskin pasif içicilerde üç kat daha fazla olduğunun altını çizdi.
Alkan, sigaranın ayrıca kronik bronşit ve amfizem gibi nefes darlığı yapan solunum sistemi hastalıklarının da en önemli sebebi olduğunu belirterek, bu hastalıklardan ölenlerin hiç içmeyenlerden 40 kat fazla olduğunu söyledi. Dr. Alkan, sigara içenleri bekleyen diğer tehlikeleri ise şöyle sıraladı.
"Sigara içenlerde kalp krizi geçirme riski 3 kat artmaktadır. Sigara, kan dolaşımı ve damarlar üzerine etkileriyle beyin damarı hastalıkları ve felç olma riskini arttırmakta, bacak kangrenlerine sebep olmaktadır. Sigara içen kadınlarda düşük yapma, erken doğum, düşük ağırlıklı bebek doğurma, kısırlık ve doğum kontrol hapı kullananlarda kalp krizi geçirme riski artmaktadır. Sigara erkeklerde iktidarsızlığa sebep olmaktadır. Sigara içenlerde ülser, reflü riski artmakta, iyileşme gecikmektedir. Sigara ile ciltte kuruma, sedef hastalığı, gözde katarakt ortaya çıkması kolaylaşmaktadır."
Sigarayı bırakmak için kararlı olmak gerektiğini söyleyen Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Serap Ket Alkan, "Sigarayı bırakamayacağınızı düşünmeyin, karamsarlığa izin vermeyin. Bırakmak için kendinize bir gün belirleyin ve o gün bırakma konusunda kararlılığınızı koruyun. Sigarayı bırakmayı isteme nedenlerinizi yazın ve her zaman görebileceğiniz yerlerde bulundurun, yanınızda taşıyın, çevresine asın. Bırakma kararınızı arkadaşlarınız ve ailenizle paylaşın ve size destek olmalarını isteyin. Evinizde ve işyerinizde sigara ve sigarayı hatırlatacak eşyaları (çakmak, sigaralık, küllük) kaldırmaya, cebinizde veya çantanızda sigara, çakmak taşımamaya çalışın. Bıraktığınız zaman mücadelenizi kolaylaştıracak yeni günlük etkinlikler geliştirin. Yaşınıza uygun egzersiz programına başlayabilirsiniz. En güzeli yürüyüş yapmaktır. Yapmak istediğiniz hobi ve zevkleriniz varsa bunlara vakit ayırmaya çalışın" diye konuştu.
Sigarayı bırakırken pek çok bağımlının zorlandığı nikotin yoksunluğu belirtilerinin geçici olduğunu belirten Dr. Alkan, bıraktıktan sonra tekrar başlama riskinin ilk haftalarda en yüksek seviyede olduğunu, bu dönemde uzman bir hekimden destek alabilineceğini vurguladı. Alkan, "Sigara bırakma polikliniklerinde nikotin tedavisi uygulanmaktadır. Hipnoz ve akupunkturun etkisi bilimsel olarak tartışmalıdır" şeklinde konuştu.
SİGARAYI BIRAKMANIN FAYDALARI:
Dr. Alkan sigaranın bırakılması durumunda vücudun gösterdiği tepkileri şöyle sıraladı:
2 hafta - 3 ay sonrasında efor kapasiteniz artar, öksürük azalır ve 3 ay içinde kaybolur. Balgam miktarı 2 haftada yarı yarıya azalır. Soluk alıp vermeniz kolaylaşır. Koku ve tat alma duyularınız iyileşir. Bağışıklık sisteminiz güçlenmeye başlar. Kendinizi daha dayanıklı ve güçlü hissetmeye başlarsınız. Diş ve parmaklarınızdaki sarı lekeler kaybolur.
Bir yılda kalp krizi geçirme riskiniz ilk günlerden itibaren azalmaya başlar, 1. yılın sonunda risk yüzde 50 azalır. Beyin kanaması ve bacaklardaki damar hastalığı riski yüzde 30-50 oranında azalır. Kronik bronşit ve amfizem, KOAH (kronik obstriktif akciğer hastalığı) gibi solunum yetmezliğine yol açabilen akciğer hastalıklarının ortaya çıkması engellenir, ilerleyen yıllarda solunum fonksiyonları iyileşir.
5. yılda ağız, gırtlak, yemek borusu, idrar torbası kanseri riski yarı yarıya azalır. 10. yılda felç olma riskiniz 5- 10 yıl içinde hiç sigara içmemiş olanlarla aynı düzeye iner. Akciğer kanseri, ağız, gırtlak, yemek borusu, idrar torbası, böbrek, pankreas kanseri riski azalır. Sigaranın yol açtığı hastalıkların tedavisi nedeniyle yapılan sağlık harcaması yıllık 3 milyar dolardır. Sigara hem kişisel hem ulusal bazda bizi yoksullaştırmaktadır. Sigara ile mücadele etmek zorunludur. Mücadele toplumu bilinçlendirmek ve gençlerin sigaraya başlamasını önlemek ayrıca sigara içenlere bırakmaları konusunda destek olmak asıl olan amaçtır".